فکر و دعوت

از گذشته ها باید گذشت (۱)

(نگرشی بر عقلگرایی اسلامی)

نوشته : دوکتور محمد عماره.
برگردان: سمیع الله داعی.

آیا لازم می بینید که این دو مفهوم(عقل و نقل) مورد ارزیابی قرار بگیرند؟ و کدام این دو بیشتر نیازمند واکاوی و ارزیابی است، عقل انتقادی و یا نقل انقیادی؟ پیرامون دو گانگی انگاشتن در مفاهیم فوق گفت و شنود های متفکرین و اندیشمندان اسلامی به وقوع پیوسته است – سیاستمدارن نیز از این دو رنگی ها در اندیشه دانشمندان اسلامی به بهره نمانده اند و منفعت خویش را کسب کرده اند- آیا دو موقف متباین و دو اندیشه متغایر توانسته اند به بحران عقل زدگی و نقل زدگی خاتمه دهند و یا خیر؟
– در تمدن پر و پاقرص یونان قدیم و قیافه جدید آن – تمدن عقلگرایی مغرب زمین – فیلسوفان به تک منبع ی باورمند بودن و استن که ” عقل ” و داشته های عقلی برای تبیین جهان شناختی و انسان شناختی آنها کفایت میکند و در تلقی آنها عقل یگانه منبع معرفت قلمداد میشود.
– بت پرستی و ماده گرایی اندیشه حاکم بر تفکر معنوی یونانی بحساب می آمد و از همین لحاظ ” وحی” و یا ” نقلی” وجود نداشت که همطراز و همنشین عقل یونانی قرار بگیرد از همین جهت میدان فیلسوف نمایی،اندیشه و تفکر به عقل و باور های عقلی خالی گذاشته شده بود.
تمدن مغرب زمین نیز مع الوصفی که در اقلیم و جغرافیای مسیحی متولد شده است- ذاتا باید به دنیای لاهوت توجه بیشتری داشته باشد- اما جسد او از غذای سیکولاریستی تغذیه میشود ،جوهر او به ماده باوری نزدیک تر است تا به روح و معنویت گرایی – ظاهرن این تمدن با دور انداختن باور های لاهوتی؛ – کیش مسیحی که در معابد کاتولیکی وجود داشت – عقل باوری را بر ایمان ترجیح داده و خود را مشعله دار قافله تمدن یونانی – به گونه ناخواسته – قلمداد کرد و اینگونه بود عقلانیت مغرب زمین جدید بارزترین تابوی تفکر عقلی یونان قدیم در فلسفه و اندیشه قرار گرفت.
با این رویکرد شما سیر فلسفه و اندیشه های فلسفی را در مغرب زمین به راحتی درک کرده میتوانید و بر این امر واقف میشوید که عقل انتقادی و سرکش یگانه ابزاری است که فلسفه جدید مغرب زمین با آن گره خورده است.
در حالیکه وجدان و ایمان مهیا کننده ی فضایست که در آن نهال سبز دینداری به بلوغ میرسد.

– ایستادندگاه (موقف) فیلسوفان مسلمان در قضیه فوق.

هنگامی که تفکر عقلگرایی یونانی وارد حوزه فکری و سرزمین اندیشه اسلامی؛ با داشته های فلسفی خود گردید اکثریت مطلق اندیشمندان اسلامی ی که با جریان عقلگرایی آشنایی داشتن موقف متفاوت و متغاییری نسبت به فیلسوفان یونان گرفتند.
جریان عقلگرایی در تمدن اسلامی، دروازه های فلسفه و تفکرات نوین فلسفی را با کلید نقل – اندیشه های قرآنی – اسلامی گشود. که در رأس این جریان پهلوانان مکتب اعتزال – به گونه اختصاصی – و باقی اندیشمندانی اسلامی ی که اهل عدل و توحید بودن – به گونه عمومی قرار داشته اند.
بحق که نقل اسلامی بلند مرتبه تر و والاتر از عقل انتقادی است.

قبل از ترجمه متون فلسفی یونان به زبان عربی آنها در امور ” مغیبات ” از داشته های منقول اسلامی استفاده میکردند پیش از اینکه فلسفه یونانی آنها را هر رنگ سازد به خویشتن با علم “کلام اسلامی ” رنگ و بوی اسلامی بخشیدن، با وجودی که فلسفه را از دریچه یونان وارد مکتب اسلامی کردند اما خاکه های او را با وحی الهی عجین ساختن؛نگذاشتن که ” عقل ” به تنهایی در بازار تفکر ما به خرید و فروش بپردازد ” نقل” اسلامی را قرین او ساختند و عقل را در آغوش این نقل بزرگ کردن، ” حکمت” و ” شریعت ” را به هم آمیختند و از این دو عقلانیت نوینی به دنیا آوردند ، ” عقلیات ” و ” سمعیات ” در کنار همدیگر نشاندن و این دو میوه ی را تقدیم کرد که با آن کمر توحید را در باب الوهیت با رویکرد عقلانی ی که سبب و مسبب در آن وجود داشت محکم کردن.
با تمام توان و قدرت فکری خود توانستن که در عالم ناسوت و لاهوت بر دانشمندان سایر ملت ها فایق آیند و آنها را با روش پخته شده ی که میان عقل و نقل جمع کرده بود شکست دهند.

ادامه دارد…

 

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن
خرید مدرک دیپلم خرید مدرک فوق دیپلم خرید مدرک لیسانس خرید مدرک دکتری خرید مدرک خرید مدرک دانشگاهی قانونی خرید مدرک دانشگاهی مدرک دانشگاهی قانونی مدرک دانشگاهی خرید مدرک معتبر خرید مدرک معتبر دانشگاهی مدرک معتبر مدرک معتبر دانشگاهی مدرک تحصیلی معتبر چگونه مدرک تحصیلی بگیریم از کجا مدرک تحصیلی بگیریم قیمت مدرک تحصیلی سایت خرید مدرک تحصیلی