پاسخ به شبهات

تكفير دانشمندان پيشين تمدن اسلامی دردهای فعلی جامعه را دوا نمی كند

فضل الله ممتاز

يكي از جوانان هدفمند هموطن ما از ولايت تخار چنين سوال را فرستاده:
جناب استاد گرامی!

امیدوارم صحت و سلامت بوده باشید من دانشجوی انجنیری هستم و خواستم برای اینکه مسأله تکفیر ابن سینا توسط امام غزالی و ابن تیمیه و سائرین به دانشجویان واضح شود، وظیفه گرفتم تا این موضوع را به صورت مقاله تحقیقی در آورم؛ چون این مسئله و امثال آن بحث جنجال بر انگیز دارد و گاه گاهی انحطاطی برای نسل دانشجو است.
بناء از حضور شما می طلبم مرا درین راستا همکاری فرمایید.

الحمد لله والصلاة والسلام على رسول الله،أما بعد،،
لازم ميبينم كه در قدم نخست از اهميت علم وتمدن وجايگاه آن در دين مبين اسلام صحبت كنم و به ابتكارات دانشمندان مسلمان در اين راستا روشني بيندازيم زيرا رهبري تمدن اسلامي را مسلمانان بدوشت داشتند ، مثلا اگر بتاريخ مراجعه كنيم مي بينيم كه دانشمندان مسلمان در اوائل رهبريت علم، ساينس وتمدن را بدست داشتند ونوشته ها وخزانه هاي علمي شان تا بحال اساس علوم تجربوي را در غرب تشكيل ميدهد واساس ترقي و پيشرفت دراين ميدانها شمرده مي شود وبه اين امر دانشمندان منصف كشورهاي غربي نيز اعتراف ميكنند.
وما وشما ميدانيم كه دين مبين اسلام تشويق نموده كه علم، ساينس وتمدن براي خدمت انسانها تسخير شود ..وحالا در عصر حاضر بسیاری از اکتشافات علمی و اختراعات بزرگ توسط غیر مسلمانان انجام می شود، چونکه آنها در تحقیقات خویش از اسلوب درست استفاده کرده و پابند به قوانین و واصول تحقیقات جدی علمی هستند، وحکومت های شان زمينه پیشرفتهاي علمی مناسب را برای آنها فراهم می سازند و تمام امکانات مادی ووسائلي كه راه را براي آساني كار وانكشافات علمي شان هموار سازد فراهم می نمايند، لهذا ایشان در زمینه های مختلف و رشته های علمی وتخصصات مختلف النوع بسوی رهبریت ارتقاء می کنند ، در حالیکه مسلمانان در این راستا عقب مانده اند ، که این نتیجه طبیعی سنت الهی در جهان می باشد به قاعده “ولكل مجتهد نصيب” – وتلك عدالة الله بين خلقه-” بر می گردد برای هر جوینده سهمی است” – و این است عدالت الله متعال میان مردم – که ثمره کوشش و اخلاص شان را در علوم تجربوي براي شان داده است، و مستحق آنچه در پیشرفت و نبوغ در زندگی دنیا بودند برای شان رسيده .

زمانیکه مسلمانان اراده نمایند که به خط مقدم ساينس برگردند و جایگاه رهبریت علم وتمدن که از اجداد شان برای شان به میراث رسیده اشغال کنند ، پس بالای آنها لازم است که به منهج و روش درست برگردند و نگاهی به علل عقب ماندگی و عدم تعادل خود نمایند ، چون اولین راه معالجه تشخیص درست مرض است و هیچگاهی دواء مؤثر تمام نمیشود تا اینکه داکتر علل و نوع مرض را درست تشخیص نماید .

بنابرین ، مطالعات نشان میدهد که تشخیص امراض شهروندان در ساختار علمای امت ، پیشرفت و خارج شدن از عقب ماندگی علمی تاثیر فوق العاده دارد ، ازينرو برای بدست آوردن جایگاه مناسب و معقول و نقش برجسته خود در رهبری تمدن وترقي و در استاذي دائمي بشریت بايد اسباب آنرا برابر نمود؛ ضعف ونانواتي مناهج زميني ومادي گرايی را نشاندهي كرد زيرا مناهج كه از زمين سرچشمه گرفته ناكامي ومفلس بودن خود را در اين راستا اعلان نموده واينكه بخاطر سعادتمندی بشريت كاري كرده نمی تواند يا حد اقل بخاطر كمي مشكلات آنها راه حل ندارد زيرا كه منهج زمينی از منهج آسمانی تفاوت كلی دارد.

و در آن روزیکه مستحق نصرت و پشتيبانی الله متعال می گردند ، نه تنها در زمینه های علمی وتمدن انساني، بلکه در رهبری ملت ها و مردم بسوی رستگاری ، موفقیت و نجات هم ياري ومدد الهي نصيب شان ميگردد، اما خطري هم نهفته است در رفتار دانشمندان غیر مسلمان(سيکولار ها ) بسیاری از آنها نه به اخلاق ادیان، و نه به تعالیم آسمانی پابند اند ، و نه به اهداف شریفیکه برای تسخیر علم به نفع مردم می باشد ، بلکه آنها با سلاح علم باعث انحراف مردم بسوی برنامه های انحرافی میشوند و برای شهرت طلبی وغلبه فرد بالای فرد و تمدن بالای تمدن دیگر و بخاطر سیطره سیاسی و سلطه اقتصادی بالای ملتهاي ضعیف و اشغال کشور های شان و تحمیل ارزش ها و فرهنگ اختصاص یافته به آنها، کار می کنند ، قسمیکه در گوشه های مختلف نقاط جهان اسلام ملاحظه می کنیم.

آیا می بینید ، چگونه دست مسلمانان در تمام امور بند و قفل شده اگر در ميدان رهبری علم وساينس وتمدن است و یا امور دیگر ، اينها بايد از الله متعال و روز آخرت بترسند و باید برای تسخیر علوم کار کنند نه برای انهدام آن یکی ازمهمترین و و بالاترین اصول اسلام در پیوند نزدیک بین مجموعه ای از علوم و کاربردهای آن تقوا و طاعت الله متعال والتزام دقیق به حلال و حرام می باشد و بر این اساس، علم وتمدن و استفاده از آن و تمام سرمایه گذاری در اين راستا برای بهره مندی وبر آورده ساختن نیازهای انسان ميباشد.

وقتی چنین باشد ، که جهان اسلام ما دارای ثروت اقتصادی و اذهان علمی باشد ، پس بر دانشمندان آن لازم است که در ساختار تمدن انسانی کوشش کنند و برای عبور از مشکلات و از بین بردن موانع و غلبه بر آن دست بكار شوند ، وبرای ساخت قواعد مراکز علمی وتمدني، كه اهداف تمدنی مسلمانان را خدمت كند و جهان اسلام را از دائره تحقیر وذلت و شکست های پی در پی خارج سازد .

در عين حال بر حکومت هاي اسلامی وزمامداران لازم است که بخاطر حمایت از استعداد ها دست بكار شوند وبراي رشد افکار علمی ،ساينسی وتمدنی عمل نمايند وبا فراهم نمودن محیط مناسب برای فعالیت های علمی آنها و با ارائه حمایت مادی و معنوی مانع فرار آنها بكشورهای غربی شوند وآنها را تشويق نمايند كه در كشورهای اسلامی بمانند تا اينكه انرژی علمی خود را برای دیگران تسخير ننمايند

زمانی می توانیم که این همه را عملی کنیم و از مرحله ناتوانی به مرحله توانایی انتقال نماييم ، که از منهج درست استفاده کنیم ، طبق فرموده الله سبحان و تعالی که می فرماید :” : وعد الله الذين آمنوا منكم وعلموا الصالحات ليستخلفنهم في الأرض كما استخلف الذين من قبلهم وليمكنن لهم دينهم الذي ارتضى لهم وليبدلنهم من بعد خوفهم أمناً… “النور:55

ترجمه : الله به کسانی از شما که ایمان آورده اند و کار های نیک انجام داده اند وعده ميدهد که آنها را در روی زمین جانشین دیگران مي کند، همچنان که مردمان را که پیش از آنها بودند جانشین دیگران کرد و دینشان را که خود برای شان پسندیده است، استوار سازد و وحشت شان را به ایمنی بدل کند .

واگر در اين راستا توجه شود آسايش، ترقی نصيب مسلمانان ميگردد واين سنت آسمانی است هر ملتی كه سعی وتلاش داشته باشد بخاطر آبادی سرزمين خود از تمدن وترقي علمی كه انكشافات ساينسی مهم را با خود دارد بهرهمند مي شوند.

در قدم دوم : موقف شرعی ودرست اين است كه تكفير كردن واستعمال نمودن الفاظ نا شايسته در مورد دانشمندان تمدن اسلامی از وظيفه علماي معاصر نيست وبخش كاری ودعوتی آنها را تشكيل نمی دهد، زيرا مطالعه ومعلومات شان در چنبن موارد شايد ناقص بوده باشد ممكن است كه در اين مورد تقليد بعض علماي ديگري را كرده باشند..بعض مولوي صاحبان كه در مدارس دينی درس خوانده اند از مضمون تمدن اسلامي وتاريخ تمدن اسلامی آگاهی كامل ندارند.

تنها علم منطق قديم را خوانده اند كه نمی توانند بر اساس در مورد تمدن اسلامي وعلماي آن قضاوت كنند…زيرا در ميدان علم، ساينس وتمدن بشري علماء ودانشمندان مسلمان نقش اساسي داشتند اصلا پيشتازي در اين ميدان از مسلمانان بود ودست آوردهاي طبی وعلمی آنها فعلا در دانشگاهای غربی وشرقی تدريس مي شود ..زيرا زير سوال بردن افتخارات ودست آوردهاي دانشمندان تمدن اسلامي هيچ درد فعلی كشور عزيز ما را دوا نمي كند، نه در آوردن صلح كمک مي كند ونه راه حل براي كاريابي براي جوانان بيكار شمرده مي شود..ونه عقبماندگي فكري موجود در جامعه ما منسوب به آنان مي شود زيرا آنها سعي تلاش شان متوقف بر ابتكارات علمي وتمدني بود اما مسائل ديني را به علماي شريعت واگذار نموده بودند.

در عين حال ما وشما ميدانيم كه الله متعال در قبر ودر روز قيامت ما وشما را از عملكرهاي ابن سينا، فارابي ،ابن رشد سوال نمي كند بلكه از اعمال خودما پرسان ميكند، بهتر است كه به اعمال خود توجه كنيد وبخاطر اصلاح واقع خود وجامعه خود فكر نماييم ودست بكار شويم، وجوانان را به قرآن وسنت وعلم شرعي درست وصحيح نزديک بسازيم وسوق دهیم ..اما در مورد ابن سينا كه فيلسوف، حكيم علم طب بوده وبخشهاي از تمدن اسلامي به او نسبت داده مي شود نظريات گوناگون وجود دارد در كتب تاريخ وعقائد..امام ذهبي در كتاب ” سير الأعلام النبلاء” از تاريخ نويس مسلمان ابن خلكان نقل كرده كه نوشته : ابن سينا در آخر عمرش توبه وغسل نموده ، وهمه مالش را بر فقيران صدقه كرده ، وحقوق مردم را تسليم داده، وغلامهاي خود را آزاد كرده، هر سه روز قرآن كريم را ختم ميكرد تا اينكه روز جمعه در ماه رمضان وفات نمود- والله أعلم بحاله-.

ازينكه نظريات مختلف ومتعارض وجود دارد، موقف شرعي اين است كه ما مكلف نيستيم كه در حق آنها الفاظ نا شايسته استعمال كنيم، واگرآنها مسلمان وبا ایمان وفات نموده باشند شامل دعاهاي ما وشما مي شوند كه براي مغفرت همه مسلمانان ” المؤمنين والمؤمنات ” هميشه دعاء ميكنيم ..واگر حالت دومي را بخود داشته باشند الله متعال همه را محاسبه ميكند..ومارا مؤاخذه نمي نمايد كه چرا در مورد آنها قضاوت نكرده ايم .. بلكه محاسبه مي نمايد كه چرا براي سربنلدي اسلام كار نكرديم وبر ضد افكار منحرف معاصر مبارزه نكردیم يعني مسؤول عصر وزمانه فعلي خود هستيم واگر كدام موقف را در مورد شخصيتها مختلف فيها ياد مي كنيم آنرا نسبت به كتابهاي تاريخ وعقائد ونويسندگان آن دهيم و بزبان خود مطرح نكنيم تا اينكه اگر انساهای كه به اسلام ومسلمانان از طريق علوم وفنون خدمت كرده باشند ودر ترقي وپيشرفت تمدن اسلامی سهم داشته باشند ومسلمان ومؤمن مرده باشند در غيبت وتكفير آنها واقع نشويم…

نيز فراموش نكنيم كه نقد نظريات منحرف حق مسلم علماء است وكسي مانع آن نشود..فرق بين نقد نظريات وتكفير كردن شخصيتها است.

از مولوی صاحبان وعلماي كرام توقع ميرود كه براي اصلاح واقع فعلي جامعه دست بكار باشند ونابسامانيهاي آنرا تشخيص دهند ومردم را متوجه بسازند كه دردهاي فعلي جامعه را دوا شود ، اما مصير وسرنوشت اخروي علماء ودانشمندان تمدن اسلامي را به الله متعال موكول سازند.

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن
خرید مدرک دیپلم خرید مدرک فوق دیپلم خرید مدرک لیسانس خرید مدرک دکتری خرید مدرک خرید مدرک دانشگاهی قانونی خرید مدرک دانشگاهی مدرک دانشگاهی قانونی مدرک دانشگاهی خرید مدرک معتبر خرید مدرک معتبر دانشگاهی مدرک معتبر مدرک معتبر دانشگاهی مدرک تحصیلی معتبر چگونه مدرک تحصیلی بگیریم از کجا مدرک تحصیلی بگیریم قیمت مدرک تحصیلی سایت خرید مدرک تحصیلی