فقه و احکام

شراب

شراب: را درشریعت اسلامی اُم الخَبائث خواده شده است به خاطری که شراب نوشی دارای اضرارقبیحۀ ذیل است:

  • اضرار فردی.
  • اضراراجتماعی.
  • اضرار دینی.
  • اضرار صحی.
  • اضرار اخلاقی.
  • اضرار اقتصادی.

شراب و قمار:

دو پدیدۀ منفی و دو عامل فساد اجتماعی است که ازدید عقل و نقل منفور وازاسباب تباهی جامعه به شمار می‌رود، پدیده‌های منفی وعداوت ودشمنی را در قبال دارد.

به همین خاطر قرآن کریم شراب و قمار را از عمل شیطانی خوانده است. چنانچه می‌فرماید:

﴿يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِنَّمَا ٱلۡخَمۡرُ وَٱلۡمَيۡسِرُ وَٱلۡأَنصَابُ وَٱلۡأَزۡلَٰمُ رِجۡسٞ مِّنۡ عَمَلِ ٱلشَّيۡطَٰنِ فَٱجۡتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ ٩٠﴾ [المائدة: 90].

ای مؤمنان! شراب نوشی و قماربازی و بتان (سنگی که در کنارآنها قربانی می‌کنید) وتیرها (وسنگها و اوراقی که برای بخت آزمایی وفال زنی وغیبگویی به کار می‌برید، همه وهمه ازلحاظ معنوی) پلیدند وازعمل شیطانی می‌باشند. پس از(این کارهای) پلید دوری کنید تا اینکه رستگار شوید.

معنی شراب:

درقرآنکریم اطلاق خمربرشراب گردیده است.

خمردر لغت: به معنای پنهان کردن است شراب نیزعقل انسان را پنهان می‌کند.

خمر دراصطلاح: قال الراغب: «الخمر اِسمٌ لِکُلِ ِمُسکِرٍ». راغب می‌گوید: شراب نام برای هرمُسکر (سستی آرنده) است.

شراب نوشی دارای اضرارذیل است:

  • فردی.
  • اجتماعی.
  • دینـی.
  • صحـی.
  • اخلاقــی.
  • اقتصادی.

1- اضرار فردی:

الف- شراب بالای عقل وهوش وحواس نوشنده تأثیر سوء گذاشته، عقل را مغلوب و قوت را غالب می‌سازد.

ب- عقل بزرگترین عطای الهی و اسباب شرافت و کرامت انسانی است، اما بخاطر شراب پنهان می‌گردد.

ج- ضرر اقتصادی دارد، نه صرف فرد معتاد بلکه جامعه را متضرر می‌سازد.

د- بسیاری از اشخاص معروف را که مردند، سوال می‌شود که چه مریضی داشتند؟ جواب می‌دهند که موصوف درمواد الکولی (شراب) افراط می‌کرد.

مثال مشهور: در رمضان 1428قمری درشهرکراچی پاکستان بأثر شراب نوشی طبق اعلانات رسمی به تعداد پنجاه و پنج نفر مسموم شدند که از جمله چهل نفر شان مردند. رادیوی بی بی سی و دیگر رسانه ها مؤرخ:22/9/2007م.مطابق 31 میزان 1386 ش مصادف به دهم رمضان المبارک 1428 قمری.

ونیز یکسال قبل در2006میلادی طبق اخبارات بین المللی در شهر بمبی هندوستان بیش از هشتاد نفر باثر شراب نوشی جان‌های شیرین خود را از دست دادند. البته در هر دو واقعه تحلیل مطبوعات این بود که این نوع شراب محلی ویا خانگی بوده است. به هرحال این را تمام سازنده‌ها و نوشنده‌های شراب می‌پذیرند که اگردر مواد شراب ویا مواد الکولی بی‌احتیاطی و افراط صورت گیرد حتماً باعث مرگ فوری می‌گردد، چنانکه ازدو واقعۀ فوق واضح گردید.

پس قضاوت کنید: آیاعاقلانه است هرمواد که بخاطربی احتیاطی باعث مرگ دسته جمعی و فوری گردد، در بین جامعۀ بشری استعمال آن قانونی باشد چنانکه که امروز است؟ وآیا این رحم بربشریت است که این گونه مواد مثل شراب ترویج گردد، تجارت واستعمالش مجوزعقلی داشته باشد؟

سوالی که درذهن بسیاری ازمعتادین است این که می‌گویند شرابی که توسط اشخاص فنی ساخته می‌شود و امروز در دنیای غرب و دیگر کشورها مروج است خطرات مرگ را ندارد. ونه شنیده شده که مثل واقعۀ کراچی کسی مرده باشد.

جواب:هیچ نوع شراب خالی ازضررومرگ تدریجی نیست.

زیرا در بازارهای جهانی امروزانواع واقسام مختلف از شراب یافت می‌شود، چنانکه سید سابق در فقه السنة بیش از بیست قسم آن را نامبرده است، و همه اقسام آن از نگاه شریعت اسلامی حرام، واز نگاه صحی خالی ازضررنیست.

منتهی اگرمرگ فوری باشد مثل مرگ شرابی‌های کراچی وبمبی. واگرتدریجی باشد مثل مرگ شرابی‌های غربی و شرقی. زیرا که درشراب موادی وجود دارد که مجرای شریان‌های اعصاب را تنگ می‌سازد و بالآخره به مرورزمان باعث سکتۀ قلبی ومغزی وغیره امراض می‌گردد. ودرنتیجه سبب مرگ تدریجی می‌گردد. چنانچه که دانشمندان طبی به همین نظر‌اند.

خلاصه: اکثراً آنهایکه درماحول فساد درعنفوان شبابت خویش زندگی کردند و یا به خاطرتأثرات منفی شراب حیات خویش را از دست دادند و یا به مرض‌های مختلف مبتلا گردیدند، برهرحالت درزمان کهولت از گذشته‌های شان رنج میبرند. (استاد محترم! در این مورد توضح دهید!).

2- اضرار اجتماعی:

الف- ما درجامعۀ خویش مشاهده می‌کنیم وقتی رانندۀ تصادم می‌کند و یا از حدّ معمول به سرعت حرکت می‌کند که خطرش جامعه را تهدید می‌کند، تمام ناظرین می‌گویند (الله اکبر) دُریور نشه است.

ب- هرگاه حادثۀ ترافکی را مشاهده می‌کنیم که حتماً عطوفت انسانی متألم می‌شود، فوراً مردم می‌گویند: راننده نشه بوده. اگرچه این موضوع عموم نیست، ولی اکثراً چنین است.

ج- دریک اجتماع که اکثر ویا ثـُلث ورُبع آن معتاد به مواد مشروبات و یا مسکرات باشند، پس در آن جامعه چه اقتصاد وسرمایه باقی می‌ماند؟ خصوص در دول فقیرو عقب مانده.

د- شراب نشه آور است، دربسا موارد منجربه هلاکت و بی‌عزتی و بی‌عفتی می‌گردد.

هـ – شراب اسباب فحشاء و هزیان و هتک حرمت به دیگران می‌گردد.

 و- زیان‌های اجتماعی الکُل:

راجع به زیان‌های اجتماعی اَلکُل صرف همین احصائیه کافی است که، طبق آماری که «انستیتوت» طبی قانون شهر«نیون» درسال 1961 تهیه نموده است جرایم اجتماعی اَلکُلیستها از این قرار است:

مرتکبین قتلهای عمومی 50 درصد. ضرب و جرحها دراثر نوشیدن الکُل 8/77 درصد، سرقتهای مربوط به الکلیست‌ها (شرابی‌ها) 5/88 درصد. جرایم جنسی مربوط به الکُلیها 8/88 درصد، می‌باشد. این آمار نشان می‌دهد که اکثریت قاطع جنایات وجرایم بزرگ درحال مستی روی می‌دهد. (تفسیرنمونه).

3- اضرار دینی:

الف- قرآن کریم شراب وقماررا عمل شیطانی خوانده ومنع می‌کند پس برای مسلمان لازم است ازمنهیات خداوند منع شود.

ب- پیامبرﷺ شراب را اُم الخبائث فرموده یعنی: در رأس همۀ حرام‌ها قرار دارد.

ج- دین اسلام شراب و قمار را منع قرار داده.

پیامبراسلام ﷺ می‌فرماید: (هرمسلمان که شراب بنوشد در آن وقت ایمان از وی مرتفع می‌گردد). متفق علیه.

د- نشۀ شراب مسلمان را از ذکرخدا منع می‌کند، زیرا قلب مسلمان معلق به یاد خدا است. چنان که گفته می‌شود:

(دست به کار، دل به یار) در واقع مصروفیت‌های عامه مسلمان را از یاد خدا ﷻ غافل نمی‌گرداند.

پس شراب است که انسان را از یاد خدا غافل می‌گرداند.

درشریعت اسلامی لعنت و گناه صرف متوجه نوشندۀ شراب نیست، بلکه در روایت که ابوداود نقل نموده:

تمام کسانیکه درترتیب وتنظیم شراب شامل‌اند، شرکای جرمی شراب خوانده شده و مورد لعنت الهی قرارمی گیرند.

چنانچه پیامبر ﷺ می‌فرماید: «لَعَنَ اللهُ الخَمرَ وَشَارِبَهَا وَ سَاقِیَهَا وَ مُبتَاعَهَا وَبَائِعَهَا وَعَاصِرَهَا وَمُعتَصِرَهَا وَ حَامَلَهَا وَ المَحمُولَةِ إلَیهِ».(رواه الترمذی وابن ماجه).

یعنی: خداوندﷻ شراب را لعنت ونفرین کرده است وهمچنین کسی را که شراب را می‌نوشد وکسی را که به عنوان ساقی به دیگران شراب می‌دهد وکسی را که شراب را می‌خرد، کسی را که شراب را میفروشد، و کسی را که شراب را می‌سازد، کسی را که برایش ساخته می‌شود، کسی را که شراب را می‌بردارد، کسی را که شراب به سویش حمل می‌شود، لعنت و نفرین کرده است. درروایت انس که ترمذی روایت کرده: به ده نفرلعنت شده.

در این حدیث فوق پیامبر ﷺ در لعنت شراب هشت نفر دست اندر کاران شراب را نیز لعنت نموده است، بخاطری که در روایت دیگر پیامبراسلام شراب را مفتاح همه شرّ وفساد خوانده است: «عَن أبِی الدَّردَاء(رضی الله عنه) أنَّهُ قَال: اَوصَانِی خَلِیلِی ﷺ لاَ تَشرِبِ الخَمرَ، فَإنَّهَا مِفتَاحُ کُلِّ شَرّ ٍ». ابن ماجه (3371) وقال فی الزوائد: اسناده حسن.

«ازابودرداء (رضی الله عنه) روایت است که دوستم ﷺ برایم وصیت کرد که شراب را ننوش زیرا شراب نوشی عامل تمام شرّ و فساد است».

درکتاب «روح دین الاسلامی» اضرارشراب را جمعاً بطور محققانه وعلمی بیان نموده که ماعین عبارت را ذیلا ً نقل نمودیم:

«اساس شراب بر اَلکُل است، و مقدار فراوانی از ألکُل در شراب وُجود دارد، البته مقدار بسیار کمی از ألکُل برای هضم قند خون به طورطبیعی در بدن انسان آفریده شده است، و وُجود ألکُل دراین حدّ برای جسم مفید است، ولی به هیچ وجه نباید بر میزانی که خداوند به طور طبیعی آن را در بدن آفریده است اضافه شود، زیرا مضرات و زیان‌های فراوانی را به وجود می‌آورد، مخصوصاً اگر برای مدت طولانی ادامه داشته باشد، شراب باعث ایجاد تشنج شدید درسیستم اعصاب وکِلیه می‌گردد و شرایین ورگها را خشک و سفت می‌نماید، وکبد را سفت وسخت می‌سازد وموجب ضعف قلب می‌شود.

اکثر می‌گویند: چرا باید مقدار کمی از شراب هم حرام باشد؟ در جواب ایشان میگوئیم: شراب با مواد دیگرفرق می‌کند، حتی کمترین مقدار آن بر اراده و تصمیم و قضاوت انسان اثر میگذارد و آن‌ها را تضعیف می‌نماید، و تشنجات روحی را ایجاد می‌کند که این امر، خطری است بسیار جدی،

زیرا شخص به کلی عوض می‌شود وبه صورت دیگر در میآید و اراده و تصمیماتش تحت تأثیر قرار می‌گیرد وبه حالت حالت طبیعی باقی نخواهد ماند، تا جائی که شرابخوار درحالت عادی یقین دارد که شراب برای اومضر وزیان آور است، ولی اراده‌اش ضعیف گشته و نمی‌تواند نفس خود را از خوردن آن مقدار کم منع نماید وقتی تحت تأثیرآن مقدار کم قرار گیرد و نتواند ازآن دوری نماید اکثر در این حد کم، باقی نمی‌ماند و میزان و اندازۀ مشخص را رعایت نخواهد کرد وهر اندازۀ که مقدور باشد می‌نوشد؛ از طرف دیگر مقدار شراب و ألکُل هر اندازه هم کم باشد لرزش و ارتعاش را در اعصاب ایجاد می‌نماید، وبدترازهمه ارادۀ انسان است که به اندازه ای ضعیف می‌شود که او را به صورت بردۀ ذلیل در مقابل عادت میخوارگی درمی آورد.

هر گاه دراثرخوردن شراب، ده گرم (گرام) اَلکُل وارد خون انسان شود اثرات نا مطلوب آن آشکار می‌شود، آزمایش‌های انجام شده در این مورد نشان می‌دهد که یک پیاله شراب (ویسکی) یا (کنیاک) بیش از ده گرم اَلکل به همراه دارد، گاهی میخوار با خوردن پیاله ای به حالت مستی درنمی آید، ولی به طور کلی برخصوصیات جسمی و عقلی او تأثیر می‌کند. اگر اوضاع و خصوصیات مزاجی و فکری اینگونه افراد را در چنین حالتهائی مورد بررسی قرار دهیم، معلوم می‌شود که درجۀ درک و شعور و تصمیم و قضاوت و اندازه گیری و برآورد شان عملاً تغییر کرده است. مثلاً اگر نویسنده باشد میزان اشتباهاتش نسبت به حالت عادی بیشتراست، و اگر راننده باشند مقررات رانند گی را رعایت نمی‌کنند، آمارنشان می‌دهد که 13% کُلِ تصادفات به علت شرابخواری است. حتی یک جرعه شراب باعث بالا رفتن فشار خون می‌شود، اگرچه گاهی این بالا رفتن فشار خون به تنهائی زیاد مضِّر نیست، ولی اگر شخص خود مبتلا به فشار خون باشد و شراب هم بخورد آنگاه خطر جدی می‌گردد. اگر در این حالت مقداری بیشتری بخورد، باعث ایجاد هیجان می‌شود و این هیجان درجۀ فشار خون را به حدی بالا میبرد که غالباً خون ریزی مغزی را به همراه دارد، که شخص یا فلج و ذلیل می‌شود و یا می‌میرد.

بدیهی است کسانی که فشارخونشان بالا است لازم است، در آرامش روحی و زندگی آرام به سر برند و هر اضطراب

وهیجانی درجۀ فشار را افزایش می‌دهد تا جائی که به مرحلۀ قطع شریان و خون ریزی و سکته، منتهی می‌گردد، این در حالی است، که انسان مست نمی‌تواند احساسات وعواطف خود را کنترل کند، ومحیط آرامی برای خود به وجود آورد.

شراب برای کسانی که به آن معتاد نیستند زخم معده بوجود می‌آورد، گاهی باعث خونریزی معده یا استفراغ می‌شود و هرگاه جرعۀ شراب بزرگ باشد معده را متشنج می‌سازد و هاضمه را کُند و ضعیف می‌نماید.

برخی از دکتوران معتقد‌اند: شراب هر چند کم باشد، برای مواد مترشحه ای که در طول کانال‌های گوارش موجود است، مضر و خطر ناک است و باعث از بین بردن آن‌ها است، این در حالی است که وجود این مواد برای ادامۀ حرکت هضم به حالت طبیعی ضروری است.

شراب بر وراثت و تولید نسل هم اثر میگذارد، تجربه نشان داده است، که اولاد انسان‌های شرابخوار اکثراً نا سالم و ضعیف هستند، و درجۀ فهم و شعور شان پائین است، و طبعاً علاقه به جرم و گناه و فساد دارند.

کسانی که درکتابهای طبی مضرات شراب را میخوانند و با مرضهای گونا گونی که از آن ناشی می‌شود آشنا میشوند، به خوبی میدانند شراب تا چه اندازه مایۀ بد بختی فردی و اجتماعی است.

توجه فرمائید ! علم ثابت کرده است که شراب هیچ فایدۀ دوائی ندارد واین تصور که شراب برای بعضی دردها دوا است، غلط و نا درست می‌باشد البته قبل ازاینکه علم این حقیقت را تأیید کند، اسلام آن را اعلام نموده است.

(از طارق بن سوید روایت شده که او دربارۀ شراب از پیغمبرسوال کرد، وپیغمبرﷺ طارق را ازشراب منع نمود، طارق گفت:«شراب را به خاطردوا میسازم، پیغمبرﷺ فرمود:

«إنَّهَا لَیسَت بِدَوَاءٍ وَ لَکِنَّهَا دَاءٌ». (رواه مسلم).

«بیگمان شراب دوا نیست بلکه درد و بیماری است».

بعضی ازنویسند گان غرب به تعریف و تمجید شریعت اسلام درمورد تحریم شراب پرداخته‌اند، یکی از آنان به نام (بتنام) درکتاب خود به نام (اصول شرایع) چنین می‌گوید:

«شراب درممالک شمالی انسان را به صورت ابله و نادان و درممالک جنوبی به صورت دیوانه درمیآورد، ولی شریعت ودین محمد تمام انواع شراب را حرام کرده است، که به حقیقت تحریم شراب یکی ازمحاسن ومزایای دین اواست». روحُ الدین الاسلامی، ص 760ـ 762. ازعفیف عبد الفتاح طیاره.

4- اضرار صحی شراب:

(زیان‌های شراب و نوشابه‌های الکُلی در صحت و دیگر بخش‌های زندگی:

الف ـ اثر الکُل درعمر: یکی ازدانشمندان مشهورغرب اظهار می‌دارد که هرگاه از جوانان 21 ساله تا 23 ساله معتاد به مشروبات الکلی 51 نفر بمیرند در مقابل از جوانان غیر معتاد ده نفرهم تلف نمی‌شوند.

دانشمند مشهور دیگری ثابت کرده است که جوانان بیست ساله که انتظارمی رود پنجاه سال عمر کنند در اثر نوشیدن الکُل بیشتر از 35 سال عمرنمی کنند. براثر تجربیاتی که کمپانیهای «بیمه عمر» کرده‌اند ثابت شده است که عمر معتادین به اَلکل نسبت به دیگران 25 الی 30 درصد کمتر است.

آمار گیری نشان می‌دهد که حد متوسط عمربا رعایت نکات طبابت از60 سال به بالا است.

ب ـ اثراَلکُل درنسل: کسی که درحین انعقاد نطفه مست است 35 درصد عوارض الکلیسم حاد را به فرزند خود منتقل می‌کند و اگر زن و مرد هر دو مست باشند، صد در صد عوارض حاد در بچه ظاهر می‌شود برای اینکه به اثر اَلکل در فرزندان بهتر توجه شود آماری را در اینجامی آوریم:

کود کانی که زود تر از وقت طبیعی به دنیا آمده‌اند از پدران ومادران اَلکُلی 45 درصد، و از مادران اَلکُلی 31 در صد، و از پدران اَلکُلی 17 درصد، بوده‌اند.

کود کانی که هنگام تولد توانائی زندگی را ندارند،ازپدران اَلکُلی 6 درصد، و از مادران اَلکُلی 45 درصد، کود کان که کوتاه قد بوده‌اند ازپدران و مادران اَلکُلی 75 درصد، و ازمادران 45 درصد بوده است، کود کانی که فاقد نیروی کافی عقلانی و روحی بوده‌اند از مادران و پدران اَلکُلی نیز75 درصد بوده است. (البته اشتباه نشود که یک نوع کوتاهی طبیعی است، ولی بحث اینجا ازآن کوتاهی عارضی وغیر وراثی و غیرمعمول است).

5- اضرار اخلاق شراب (الکُل):

درشخص الکلی عاطفۀ خانوادگی ومحبت به زن وفرزند ضعیف می‌شود بطوریکه مکرر دیده شده که پدران (شرابی) فرزندان خود را با دست خود کشته‌اند.

6- اضرار اقتصادی شراب (الکُلی):

یکی از دکتوران معروف می‌گوید: متأسفانه حکومتها حساب منافع وعایدات مالیاتی شراب را می‌کنند، ولی حساب بودجه‌های هنگفت دیگری را که صرف ترمیم مفاسد شراب می‌شود، نکرده‌اند، اگر دولتها حساب‌های بیماریهای روحی را در اجتماع و خسارتهای جامعۀ منحط، واتلاف وقتهای گرانبها، و تصادفات را نندگی دراثر مستی وفساد نسلهای پاک، وتنبلی وبی قیدی وبی کاری وعقب ماندن فرهنگ وزحمات و گرفتاریهای پولیس، و پرورشگاها جهت سر پرستی اولاد اَلکُلیها و بیمارستانها و تشکیلات داد گستری برای جنایات آن‌ها وزندانها برای مجرمین از اَلکُلیها و دیگر خسارات ناشی از میگساری را یک جا بکنند خواهند دانست درآمدی که ازآن به عنوان عوارض ومالیات شراب عاید می‌گردد، در برابر خسارات نا مبرده هیچ است، بعلاوه نتایج اسف انگیز صرف مشروبات اَلکُلی را تنها با دالر وپول نمی‌توان سنجید، زیرا مرگ عزیزان وبه هم خوردن خانواده‌ها، و آرزوهای برباد رفته وفقدان مغزهای متفکر انسانی، به هیچ وجه قابل مقایسه با پول نمی‌باشد.

خلاصه: ضررهای اَلکل آنقدر زیاد است که به گفتۀ یکی از دانشمندان اگر دولت‌ها ضمانت کنند دروازۀ نیم از میخانه‌ها را ببندند، می‌توان ضمانت کرد که از نیمی بیمارستانها و تیمارستانها بی‌نیاز شویم.

ازآنچه گفته شد، اگر درتجارت شراب سودی برای بشرباشد و یا فرضاً چند لحظه بی‌خبری وفراموش کردن غمها برای انسان سودی محسوب شود، زیان آن به درجات بیشتر، وسیع تر وطولانی تر است بطوری که این دو با هم قابل مقایسه نیستند. (نمونه/4/124).

اجتناب از شراب نوشی بخاطر جزء اخلاق حسنه است که شراب غضب را تحریک نموده ونفس اماره را به طغیان سوق داده وقوۀ شهوانی را تحریک وانسان را به ارتکاب فحشاء می‌کشاند.

=====================================

اخلاق اسلامی و آداب اجتماعی

نعمت الله «وثیق»

منبع: islahnet.com

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن
خرید مدرک دیپلم خرید مدرک فوق دیپلم خرید مدرک لیسانس خرید مدرک دکتری خرید مدرک خرید مدرک دانشگاهی قانونی خرید مدرک دانشگاهی مدرک دانشگاهی قانونی مدرک دانشگاهی خرید مدرک معتبر خرید مدرک معتبر دانشگاهی مدرک معتبر مدرک معتبر دانشگاهی مدرک تحصیلی معتبر چگونه مدرک تحصیلی بگیریم از کجا مدرک تحصیلی بگیریم قیمت مدرک تحصیلی سایت خرید مدرک تحصیلی