فقه و احکام

قصاص مايهء عبرت براي خردمندان

واقعيت اينست که تمام جزاهاي را که دين مقدس اسلام براي مجرمين در نظر گرفته است در صورت تطبيق آن جزاء ها بالاي مرتکبين جرايم در ملاء عام، در حاليکه يکي از اوامر الهي به اجراء درمي آيد، چيز مهمتر ديگريکه تطبيق اين سزاء ها با خود دارند عبارت از پند و عبرت کسانيست که صحنه اي مذکور را مشاهده مينمايند. زيرا آنانکه داراي عقل سليم و ديد وسيع اند به حقيقت ميدانند اگر آنها و يا امثال ايشان به همچو جرايمي دست بزنند سر نوشت آنها نيز همانست که آنرا ديده اند.

روي همين حکمت است که اکثر جزاهاي اسلامي در محضر عالم تطبيق ميشود تا هرکسيکه خيال ارتکاب چنين جرايم را با خود داشته باشد آيندۀ خود را در همين آئينه ببيند و خود را به آن شخص محکوم به جزا قياس نمايد.

اگرنصوصي را که دررابطه به سر نوشت اقوام سرکش گذشته و جزائيکه به آن محکوم شدند مورد مطالعه قراردهيم به خوبي در مي يابيم که نصوص مذکور به عبارات «يَا أُولِي الْأَبْصَارِ» و «أُولِي الْأَلبَابِ» ختم شده، خردمندان و صاحبان بصيرت را مخاطب قرار ميدهد، طوريکه الله متعال پس از آنکه يهود بني قريظه را به سزاي اعمال شان رساند فرمود:

«فَاعْتَبِرُوا يَا أُولِي الْأَبْصَارِ». حشر: 2

يعني: « اي ديده وران عبرت گيريد» .

در جاي ديگر، هنگاميکه تصوير نبرد ميان مسلمانان و کفارمکّه در غزوۀ بدر را به رخ ما ميکشد ميفرمايد:

«قَدْ كَانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ يَرَوْنَهُم مِّثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَاللّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَن يَشَاء إِنَّ فِي ذَلِكَ لَعِبْرَةً لَّأُوْلِي الأَبْصَارِ ﴿13﴾ ». آل عمران

ترجمه: «هرآينه در برخورد ميان دو گروه براي شما نشانه اي «درس و عبرتي» بود گروهي در راه خدا مي جنگيدند و ديگر «گروه» کافر بودند که آنان «مؤمنان» را به چشم در برابر خود ميديدند، و خدا هر که را بخواهد تائيد ميکند، يقينا درين «ماجرا» براي صاحبان بينش عبرتيست.

در جاي ديگري خداوند جلّ جلاله مسلمانان را پس از سر نوشت بد اقوام سرکش قديم، به گرفتن پند و عبرت دعوت مينمايد:

«وَكَأَيِّن مِّن قَرْيَةٍ عَتَتْ عَنْ أَمْرِ رَبِّهَا وَرُسُلِهِ فَحَاسَبْنَاهَا حِسَابًا شَدِيدًا وَعَذَّبْنَاهَا عَذَابًا نُّكْرًا ﴿8﴾ فَذَاقَتْ وَبَالَ أَمْرِهَا وَكَانَ عَاقِبَةُ أَمْرِهَا خُسْرًا ﴿9﴾ أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا فَاتَّقُوا اللَّهَ يَا أُوْلِي الْأَلْبَابِ الَّذِينَ آمَنُوا قَدْ أَنزَلَ اللَّهُ إِلَيْكُمْ ذِكْرًا ﴿10﴾». طلاق

ترجمه: « و چه بسيار شهرها که از فرمان پروردگار خود و پيامبرانش سر پيچيدند و از آنها حسابي سخت کشيديم و آنان را به عذاب «بس» زشت عذاب کرديم تا کيفر زشت عمل خود را چشيندند و پايان کار شان زيان بود، خدا براي انسان عذابي سخت آماده کرده است، پس اي خردمنداني که ايمان آورده ايد از خدا بترسيد، راستي که خدا سوي شما تذکاري «قرآن را» فرو فرستاده است».

دانشمندان مسلمان به تأسي از آيات قرآني فوق و اين آيت شريف که خداوند فرموده اند:

«وَلْيَشْهَدْ عَذَابَهُمَا طَائِفَةٌ مِّنَ الْمُؤْمِنِينَ ﴿2﴾».نور

يعني « و بايد گروهي از مؤمنان در کيفر آن دو حضور يابند».

تطبيق حدود و قصاص را در حضور مردم توصيه نموده اند، چنانچه امام ماوردي رحمه الله ميفرمايد: « خداوند حدود را براي منع از ارتکاب آن و ترس از صحنه اي فضيحت بار، مشروع گردانيده است، تا نادانان با ديدن صحنۀ مذکور و درد عقوبت، از نزديکي به آن خود داري نمايند که با اين شيوه محظورات الهي ممنوع قرار گرفته، اوامرش تطبيق شده، مصلحت تعميم يافته و مکلفيت تکميل ميگردد». الاحکام السلطنيه ، ص: 21

ابن فرحون ميگويد: « لازم است تا اقامت حدود آشکارا و بدون پرده به اجراء در آيد تا مردم ازمحرمات الهي اجتناب ورزند». ابن فرحون، ابو الوفا ابراهيم، « تبصرة الحکام ج: 2 ص: 194  : مطبعه بهيه

قرافي مي گويد: «جزاها براي نابودي فساديکه توقّع امکان آن ميرود بالاي سرکشان واجب گرديده تا آنها سزاي گناه خويش را ببينند «اين سزا در عين زمان» براي آيندگانيکه بيم ارتکاب معصيت از ايشان مي رود، نيز مؤثّر مي باشد». القرافي، احمد بن ادريس، «الفروق»، ج:1 ص: 213، به نقل از کتاب عقوبة الإعدام.

بناءً اين آيت مبارکه و امثال آنها دلالت دارند براي اينکه انسان بايد از سرنوشت اقوام گذشته از کيفر به آن گرفتار شدند، پند و عبرت گرفته و آنها را سطحي نداند، زيرا تعمّق به آيات مذکور و تفکر به داستان اقوام و افراد عذاب ديده براي اين است که ديگر از آنچه گذشتگان به آن مبتلا شدند، مصئون بمانند. ولي با  تأسف که امروز با کساني بر ميخوريم که علي الرغم معلومات کافي در مورد هلاکت اقوام گذشته، خود را به ناداني زده بجاي اينکه از واقعات تاريخي درس بگيرند آنرا مربوط همان دور و همان محيط ميدانند، در حاليکه دين مقدس اسلام و احکام آن، تا جهان هست باقي بوده، مربوط عصر و محيط خاصي نبوده در هر زمان و هر مکان قابل تطبيق است.

اما هستند شخصيت هاي آگاه و دانشمندان حقبيني که به واقعات تاريخي تن داده سزاهاي را که شريعت اسلامي بالاي مجرمين بويژه حکم اساسي را پيش بيني نموده، براي  حرمت شخصيت انسان کاهش جرايم و تامين امنيت، بسنده مي دانند، چنانچه روزنامۀ « رياض» زير عنوان «فرانسوي ها پس از افزايش ميزان جرايم قتل خواهان اعادۀ تطبيق عقوبت اعدام شده اند. به نقل از خبر نگار رويتر مي نويسد: اکثر فرانسوي ها علاقه دارند که عقوبت اعدام، دوباره شامل قانون شود، زيرا به عقيدۀ ايشان ميزان جرايم قتل پس از دوسال لغو اعدام فوق العاده بالا رفته» روز نامه رياض شماره  ، 579 ، 25  ذي الحجه، سال 1303 هـ ق ، به نقل از عقوبت الاعدام .

به همين ترتيب برخي محاکم قضايي ايالات متحدۀ امريکا از تنفيذ اعدام زيادتر بالاي مجرمين خطر ناک، اظهار خوشي کرده اند. عقوبت الاعدام ص، 670

از آنچه بيان شد در مي يابيم که خردمندان و صاحبان بصيرت همه به اين عقيده اند که يگانه عامل بازدارندۀ جرايم قتل، طبق شريعت اسلامي  و پياده نمودن حکم قصاص بالاي مرتکبين قتل عمد ميباشد، زيرا به تجربه ثابت شده است که قوانين وضعي بشري هيچگاه جاي قانون الهي  را نگرفته و براي کاهش جرايم مفيد نمي باشد، بخاطريکه اگر از يک ناحيه تأثير نسبي داشته، از نواحي ديگر، جوانب منفي اش خيلي زياد بوده است.

تاريخ امّت مسلمه گوياي اين واقعت است. در عصري که مسلمانان متمسک به اسلام و قوانين جاوداني آن بودند و آنرا در جامعه تطبيق مي نمودند، ميزان قتل و قتال بسيار پائين بود، امروز نيز در کشورهايکه حدود و قصاص تطبيق ميشوند در آن جا مردم در آرامش و اطمينان به سر مي برند.

پس خوشا به حال مسلمانيکه اين آيت شريف هميشه زير نظرش بوده و فريب قوانين بشري را نمي خورد:

« وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلَا مُؤْمِنَةٍ إِذَا قَضَى اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمْرًا أَن يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَمَن يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا مُّبِينًا ﴿36﴾» احزاب

ترجمه: « وهيچ مرد و زن مؤمن را نسزد که چون خدا و رسولش به کاري فرمان دهند، براي آنان در کارشان اختيار باشد، و هر کسي خدا و رسولش را نا فرماني کند قطعا دچار گمراهي آشکار گرديده است.»

==========================================================

نقش قصاص در کاهش جرايم

نويسنده: عبد الرحمن “حکيمزاد”

منبع: islahnet.com

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن
خرید مدرک دیپلم خرید مدرک فوق دیپلم خرید مدرک لیسانس خرید مدرک دکتری خرید مدرک خرید مدرک دانشگاهی قانونی خرید مدرک دانشگاهی مدرک دانشگاهی قانونی مدرک دانشگاهی خرید مدرک معتبر خرید مدرک معتبر دانشگاهی مدرک معتبر مدرک معتبر دانشگاهی مدرک تحصیلی معتبر چگونه مدرک تحصیلی بگیریم از کجا مدرک تحصیلی بگیریم قیمت مدرک تحصیلی سایت خرید مدرک تحصیلی