خانه و خانوادهفرهنگ و جامعه

وفاق یا طلاق؟!

یکی از آسیب های اجتماعی  در منطقه اورامانات و شاید غالب مناطق کردنشین،طلاق است؛رشد نگران کننده این معضل اجتماعی،مستلزم آسیب شناسی جدّی و چاره اندیشی همه جانبه است؛راست است که معضلات اجتماعی،ماهیتاً عوامل متعدّد دارند و طی فرایندی تدریجی شکل می گیرند و فروکاستن علل آنها به یک علّت واحد،خطایی آشکار و نوعی ساده انگاری و خامی است،امّا این به معنای منع تبیین جنبه های گوناگون این مسئله نیست و هر کس به تناسب دانش و بینش و نقش اجتماعی خویش، اجازه و بلکه وظیفه دارد که در سالم سازی فضای اجتماع و کمک به بهبود زندگی مردم تلاش کند.

پیداست که نقش دین در شکل گیری نگرش ها و فرهنگ ها انکارناپذیر است و بسیاری از رفتارهای افراد و آداب و رسوم جوامع،الهام گرفته از مبانی و آموزه های دینی است؛از این رو قصد داریم که با ارائه پاره ای آموزه های دینی مرتبط با مسئله،به استحکام نهاد خانواده و تقویت همگرایی همسرانی که دلبستگی و پایبندی دینی دارند،کمک کنیم؛این یادآوری البته از آن روست که تدیّن در جامعه ما نه یک انتخاب آزادانه و آگاهانه،بلکه غالباً بخشی از فرایند جامعه پذیری است و اعضای جامعه ما گر چه هویّت و فرم عمدتاً دینی دارند،امّا منش و نگرش دینی هنوز هم در شخصیّت آنان کمرنگ است و لذاست که با تغییر فضای اجتماعی و کاهش مشوّق ها و محرّک های اجتماعی دینداری،تدیّن ما نیز رنگ می بازد.

 چنان که می دانیم سنّت خدای متعال در آفرینش انسان چنین نبوده است که همه انسان ها را یکجا خلق کند و یک مقطع زمانی مشخّص برای زندگانی دنیوی آنان تعیین کند و با پایان یافتن آن مقطع ،نسل بشر منقرض گردد.بلکه اراده حکیمانه الهی بر این قرار یافته است که بشر به صورت نسل اندر نسل و در قالب گروه های پی در پی در آزمون زندگی دنیوی حاضر شود: “جَعَلَکُم خَلائِفَ الأرض”(انعام:۱۶۵).لذا بقای نسل بشر یکی از مقاصد مؤکّد خدای متعال و یکی از مصالح معتبر شرعی است و در لیست ضروریّات پنجگانه شرع،حفظ نسل پس از دین و قبل از جان ، عقل و مال قرار گرفته است. راه تحقّق این هدف بسیار مهم و مکانیسم انحصاری تداوم نسل بشر در دنیا،ازدواج زن و مرد است و بر خلاف ذهنیّت غالب در اجتماع ما،که نگاه عمدتاً جنسی به ازدواج دارند،ازدواج و تشکیل خانواده به لحاظ تأمین این مقصود آسمانی،پیوندی ارزشمند و مقدّس و اساساً هسته و پایه نظام اجتماعی اسلام به شمار می آید؛ بنا بر این،هر نوع تلاش و برنامه ای که در جهت تسهیل ازدواج و تقویت نهاد خانواده باشد،شرعاً پسندیده و ارزشمند و به گونه ای خدمت به سلامت اجتماع و دین خدای متعال است؛بر عکس،هر نوع نگرش،اندیشه و کوششی که این نهاد والا را تضعیف کند،با ترشرویی و انکار دین روبرو می شود و امری ناپسند و مذموم تلقّی می گردد؛چنان که در قرآن،جدایی افکندن میان زن و شوهر،کاری شیطانی معرّفی شده است(بقره:۱۰۲)؛در حدیث صحیح نیز آمده است که بهترین سرباز شیطان کسی است که با فتنه گری و کین افروزی،سبب قهر یا جدایی زن و شوهر می شود(روایت از امام مسلم). 

مطالعه متون اصلی دین اسلام نشان می دهد که تدیّن صرفاً یک وظیفه فردی نیست و با دلبستگی و پایبندی به آن چه در اصطلاح فقهی و حقوقی “احوال شخصیّه” نامیده می شود،پایان نمی پذیرد؛بلکه همان گونه که فرد مسلمان موظّف است خود را به فضایل ، آراسته و از رذایل پیراسته سازد،یک جمع مسلمان نیز باید آراسته به برخی نشانه ها و پیراسته از رذایل اجتماعی باشد؛چنان که مطابق حدیث نبوی، جامعه ای که در آن ناتوان نتواند حقّ خود را بدون ترس و نگرانی از ظالم بستاند،اسلامی و دین پسندانه نخواهد بود:” کَیْفَ تُقَدَّسُ أُمَّهٌ لا تَأْخُذُ لِضَعِیفِهَا مِنْ شَدِیدِهَا حَقَّهُ وَهُوَ غَیْرُ مُتَعْتَعٍ ؟ “(بیهقی،السنن الکبری،ش ۱۰۶۴۶).یکی از اصلی ترین نشانه های یک جمع مسلمان و از جمله یک خانواده مسلمان،حاکمیّت فضای محبّت و صمیمیّت است؛تدبّر در قرآن مجید نشان می دهد که جدایی قلبها و بیزاری از یکدیگر،علامت محرومیّت از عنایت پروردگار و دوستی و همدلی،نشان بهره مندی از نوازش و مهربانی خدای متعال است: ” لایزالون مختلفین ‌‌إلّا مَن َرحِمَ ربّک و ِلذلک خلقهُم ” (هود:۱۱۸و۱۱۹)یعنی: انسانها همواره در اختلاف و همستیزی خواهند بود مگر کسانی که مشمول عنایت و رحمت پروردگارت شده اند و برای همین، خلقشان کرده است.یعنی با هم مهربان بودن نیز همچون عبادت، یکی از اهداف خلقت است و خدای متعال،ما را برای توزیع مهر و وفا آفریده است نه برای قهر و جفا! چنان که حافظ به زیبایی گفته است:مهر و وفا اگر بیاموزی نکوست/ور نه هر که تو بینی،ستمگری داند!اساساْ ایمان ،سرچشمه و مادر دوستی است و هر که ایمانش بیشتر باشد،مهر ورزتر و دلگشاتر خواهد بود.چنان که در حدیث صحیح آمده است:” ما تحابّ رَجُلانِ فی اللهِ إلّا کانَ أحبَّهُما إلی اللهِ عزّ و جلّ أشدُّهُما حُبّاْ لصاحِبهِ “(مُنذری،الترغیب و التّرهیب،ش۴۴۳۳)یعنی هیچ دو دوست خدامحوری نیستند مگر این که آن که باتقواتر و نزد خدای متعال،محبوب تر است،محبّتش برای دوستش بیشتر است! آری، چهره از مؤمنان برتافتن ، خلاف خواسته یزدان و نشان پشت به دین داشتن است و قبل از هر چیز،فقر معنوی اهل قهر و کین را باز می تاباند: ”  نسوا حظّاْ ممّا ذکّروا به فأغرینا بینهم العداوه و البغضاء … ” (مائده:۱۴) یعنی:بخشی از فرمانهایی را که بدیشان داده شده بود،پشت گوش انداختند.به همین سبب، میانشان دشمنی و کینه برافروختیم! چنان که می بینیم کین آلود بودن روابط اجتماعی،نتیجه سردی رابطه با آفریدگار معرّفی شده است.به تعبیر مولوی: اهل دین را بازدان از اهل کین/همنشین حق بجو،با او نشین! پیامبر گرامی اسلام(ص)نیز،دوست داشتن یکدیگر را شرط ایمان دانسته و فرموده اند:” وَالَّذِی نَفْسِی بِیَدِهِ لا تَدْخُلُوا الْجَنَّهَ حَتَّى تُؤْمِنُوا , وَلا تُؤْمِنُوا حَتَّى تَحَابُّوا , اَوَلا اَدُلُّکُمْ عَلَى شَیْءٍ إِذَا فَعَلْتُمُوهُ تَحَابَبْتُمْ أَفْشُوا السَّلامَ بَیْنَکُمْ ” (سنن ابن ماجه،ش ۶۷):سوگند به آن که جانم در دست اوست وارد بهشت نخواهید شد مگر این که ایمان داشته باشید و ایمان نخواهید داشت مگر این که یکدیگر را دوست بدارید! آیا برایتان معرّفی نکنم چیزی را که با انجام آن دوستدار یکدیگر خواهید شد؟! سلام و آشتی را در میان خود گسترش دهید.اسلام همچنین در کنار تأکید بر وجوب همدلی و همگرایی،وجود کینه و دشمنی در میان یک جمع مسلمان را، نشانه شیطان پسندانه بودن آن می داند؛زیرا یکی از کارامدترین ابزارهای شیطان برای رسیدن به اهداف خویش،ایجاد کینه و دشمنی میان مؤمنان است: ” إنّما یُریدُ الشیطانُ أن یوقِعَ بَینَکُمُ العَداوهَ و البَغضاءَ”(مائده:۹۱). شیطان همواره در صدد است که میانتان کینه و دشمنی بیفکند.پیداست که شیطان خودش برای عملی ساختن اهدافش دست به کار نمی شود؛بلکه با فریفتن آدمیان، آنان را به خدمت و عبادت خویش در می آورد و از اعضا،امکانات و مهارت های آنان برای تحقّق خواسته هایش بهره می گیرد؛ شخصی که مانع شکل گیری فضای مهرآمیز می شود یا مهربانی و همدلی یک جمع مسلمان را بر هم می زند،چه بداند و چه نداند خلاف مسلمانی رفتار کرده و به تحقق اهداف شیطان کمک کرده است؛در منطق تجارت ایمانی و در نظر کسانی که از فهم عمیق قرآن و ارتباط وثیق با یزدان برخوردارند، گسترش صفا و آشتی و آراستن یک جمع مسلمان به زیور محبّت و شفقت،چنان ارزشمند و دین پرور است که حتّی اگر به قیمت وانهادن مسند فرمانروایی نیز تمام شود،چنان که امام حسن،رضی الله عنه،چنین کرد،معامله ای ارزیدنی و پرسود است! از این رو، زیبنده است که همسران مسلمان به جای آن که زندگی مشترک را رقابتگاه و عرصه ای برای لجاجت و نمایاندن توان خویش در رقیب افکنی بپندارند،نهاد خانواده را محبوب خالق و بستر پرورش ادب و تقوا و آزمونی برای ایمان خویش ببینند، عیب شویی را جانشین عیب جویی کنند و بکوشند با منطق ایمانی ، یکدیگر را در کاشت ، داشت و برداشت مهر و صفا یاری کنند و با تشکیل خانواده ای آراسته به گذشت و همدلی،شیطان را از سهیم شدن در زندگی خویش،ناکام سازند و گره از ابروی یار بگشایند و بر پیشانی آن دشمن آشتی ناپذیر بزنند!چنین باد … !

برچسب ها
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن
خرید مدرک دیپلم خرید مدرک فوق دیپلم خرید مدرک لیسانس خرید مدرک دکتری خرید مدرک خرید مدرک دانشگاهی قانونی خرید مدرک دانشگاهی مدرک دانشگاهی قانونی مدرک دانشگاهی خرید مدرک معتبر خرید مدرک معتبر دانشگاهی مدرک معتبر مدرک معتبر دانشگاهی مدرک تحصیلی معتبر چگونه مدرک تحصیلی بگیریم از کجا مدرک تحصیلی بگیریم قیمت مدرک تحصیلی سایت خرید مدرک تحصیلی